เจดีย์พี่น้อง หัวเขาแดง

เจดีย์พี่น้อง หัวเขาแดง ที่ตั้งกลุ่มบ้าน เป็นที่ราบสูงเลียบทะเลสาบ ราษฎรสร้างบ้านเรือนบนเนินเขา สถานที่ชาวบ้านเรียกว่า "หน้าเขา" สมัยก่อนเรียกสถานที่นี้ว่า "เมืองสิงขร" เป็นเมืองเก่า และภูเขาเหล่านี้ เมื่อมองระยะห่างจากที่อื่น จะเห็นดินสีแดง ทุกคนจะเรียกภูเขาบริเวณนี้ว่า "หัวเขาแดง" และในปัจจุบันเป็นที่ตั้งของตำบล "หัวเขา" อำเภอสิงหนคร จังหวัดสงขลา ราษฎรของที่นี่ส่วนใหญ่นับถือศาสนาอิสลาม ตั้งบ้านเรือนเป็นกลุ่มหนาแน่น ประกอบอาชีพประมง เนื่องจากอาณาเขตทั้ง 3 ด้าน คือทิศใต้ ตะวันออก และตะวันตก ที่โอบล้อม "หัวเขาแดง" ไว้คือทะเลสาบสงขลาและอ่าวไทย ความสมบูรณ์ของ 2 ทะเลจึงเป็นเส้นเลือดที่หล่อเลี้ยงชาว "หัวเขาแดง" ไว้ตั้งแต่อดีตมาจนถึงปัจจุบัน สำหรับ "เขาแดง" เป็นภูเขาขนาดใหญ่มีป้อมปืนอยู่หลายป้อมด้วยกัน ถูกสร้างขึ้นมาเพื่อใช้สังเกตการณ์ข้าศึก มีอย่างกระจัดกระจาย ทั้งบนยอดเขาแดงและพื้นที่รอบๆ โดยเฉพาะบนยอดเขานั้นเป็นจุดชมวิวที่สวยงามมาก และใกล้ๆ กับป้อมปืนบนยอดเขาแดงยังมีเจดีย์องค์ดำ และเจดีย์องค์ขาว หรือที่เรียกว่า "เจดีย์สองพี่น้อง" ซึ่งที่นี่เป็นจุดหมายที่เราจะไปเที่ยวกัน การเดินทางไปเขาแดง ถ้ามาจากฝั่งอ.เมืองสงขลา ให้ขึ้นแพขนานยนต์มา พอถึงฝั่งเขาแดงแล้วเลี้ยวขวาเดินมาไม่นาน จะพบป้ายและบันไดทางขึ้น ซึ่งค่อนข้างสูงชัน ขึ้นไปสักระยะ จะมีป้ายชี้ไปทางซ้ายมือ เดินไปสักนิดจะพบป้อมปากน้ำสงขลา หมายเลข 8 สภาพป้อมได้รับการบูรณะไว้ จุดนี้จะทำให้มองเห็นฝั่งแหลมสนอ่อน และท่าเทียบเรือสงขลา อย่างชัดเจน จากนั้นก็ต้องเดินป่าเข้าไป โดยจะมีทางเล็กๆ บังคับขึ้นไปจนถึงยอดเขาแดง สองข้างทางจะเต็มไปด้วยพรรณไม้นานาชนิด ร่มครึ้มอยู่ตลอดเส้นทาง ขอแนะนำว่าใครที่จะผจญภัยไปทางนี้ควรฟิตร่างกายให้ดี ไม่เช่นนั้นอาจเป็นลมได้ง่ายๆ หรือถ้าจะไปทางที่สบายกว่านี้ก็ให้ไปขึ้นอีกทาง ถัดจากนี้ไปประมาณ 1 กิโลเมตร จะมีบันไดขึ้นไปถึงยอดเขา เจดีย์สองพี่น้อง บนยอดเขาแดงมีเจดีย์ 2 องค์ องค์แรกเป็นเจดีย์องค์พี่ ลักษณะเป็นเจดีย์ย่อมุมไม้สิบสอง ก่อด้วยหินฉาบปูน ยอดปรักหักพัง มีสีดำ คนทั่วไปเรียกว่า "เจดีย์องค์ดำ" สร้างเมื่อ พ.ศ.2375 โดยเจ้าพระยาพระคลัง (ดิศ บุนนาค) หรือสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์ ส่วนเจดีย์องค์ที่สองเป็นเจดีย์องค์น้อง เป็นเจดีย์ย่อมุมไม้สิบสอง ตั้งบนฐานสี่เหลี่ยมเช่นกัน องค์เจดีย์ก่อด้วยอิฐฉาบปูน มีสีขาว คนทั่วไปเรียก "เจดีย์องค์ขาว" สร้างขึ้นระหว่าง พ.ศ.2382-2484 โดยพระยาศรีพิพัฒน์รัตนราชโกษา (ทัด บุนนาค) หรือสมเด็จเจ้าพระยามหาพิชัยญาติ ผู้เป็นน้องร่วมมารดากับเจ้าพระยาพระคลังฯ ชาวบ้านเรียกเจดีย์สององค์นี้ว่า "เจดีย์สองพี่น้อง" ระหว่างองค์เจดีย์ทั้งสองมีศาลาเก๋งจีน ชำรุดเหลือแต่พื้นที่ผนังที่เจาะช่องหน้าต่างเป็นวงกลม ปัจจุบันองค์เจดีย์ทั้งสองได้รับการขุดแต่งบูรณะจากหน่วยศิลปากรที่ 9 สงขลา กรมศิลปากรได้ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานแห่งชาติเมื่อ พ.ศ.2525

เจดีย์พี่น้อง หัวเขาแดง